📣📣📣Саясаттанушы: Құрылтай мүшелері қоғамды біріктіру жолында барынша белсенділік танытуы керек
- Қазақстандағы Құрылтайдың рөлін түсіну үшін оның шығу тарихына үңілейік. Ежелгі дәуірде және орта ғасырларда еркіндікке көшпелілер секілді аз ғана адамдар ие болды. Көшпелі өмір салты тәуелсіздікті, бостандықты білдіреді, егер оларға билеушінің әрекеті көңілінен шықпаса, адамдар жай ғана қоныс аудара алады. Сондықтан Құрылтай сияқты бүкіл халықтың мүддесін қорғайтын орган ойлап табылды. Құрылтай институты әртүрлі тайпалардың басын біріктірген және 20 ғасырдың басына дейін Қазақстан аумағында болған Моңғол империясы тұсында қалыптасты. Құрылтайға қатысушылар мұқият дайындалды, ықпалды тұлғалар мен түрлі ру басшылары барлық мәселелерді талқылауға жиналды, қолдаушыларды жинап, олардың ықпалымен де, шешендігімен де өз көзқарасын қолдау қажеттігіне сендірді. Ендеше, Құрылтай – қазақ өміріндегі мазмұнды оқиға, сын сәттерде маңызды шешімдер қабылданатын оқиға.
✔️Президенттің Ұлттық Құрылтай құру туралы шешімі тарихи қажеттілік деп есептеймін. Түп-тамырымызға қайта оралу прогрессивті идеялармен байланысты болса, бұл маңызды қадам. Құрылтай идеясы біздің заманымызда өзекті болып қала береді, өйткені кез келген үкімет қоғамда қандай үрдістердің жүріп жатқанын түсінуі керек, ал теориялық тұрғыдан Құрылтай мүшелері жылына бір рет тенденциялармен құлақтандырып отыруы керек. Бұл – Президент пен қоғам өкілдері арасындағы тікелей диалогтың өзіндік арнасы. «Құрылтай» сөзінің өзі қазақтар арасында сенім ұялататын маңызды құндылық мағынасына ие.
🔹Соңғы екі жылдың тәжірибесі көрсеткендей, халықтың Құрылтайға деген қызығушылығы айтарлықтай жоғары, халық өзекті мәселелерінің шешімін табады деген үмітпен әрбір жиынның қорытындысын күтіп, елеңдеуде.
Тағы бір мәселе, Құрылтайға қатысушылардың барлығы осы органның маңызын түсінеді ме, менің ойымша, бұл туралы Президентіміздің өзі де күмән келтіретіндей. Өйткені 2023 жылы 17 маусымда Құрылтайда соңғы сөйлеген сөзінде: «Ұлттық құрылтай – бұл салтанатты жиналыс емес» деген еді.
Ұлттық Құрылтай өзінің құқықтық мәртебесіне сәйкес Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы консультативтік-кеңесші орган екенін түсінуі қажет. Оның негізгі мақсаты әлеуметтік консолидацияны одан әрі дамыту үшін идеялар мен қадамдарды әзірлеуден тұрады. Оның жұмысы қоғамдағы бірлік пен келісімді нығайтуға, ұлттың жаңа сапасын қалыптастыруға, қоғамның құндылықтар жүйесін жаңартуға бағытталуы керек.
‼️Құрылтай мүшелері жыл бойы ауқымды идеологиялық-түсіндіру жұмыстарын жүргізуі қажет. Осы жағдайда ғана Құрылтай құру мақсаты орындалады және ол Қазақстанның саяси жүйесінің қалыптасуы мен дамуында тарихи рөл атқара бастайды.
(1-бөлімнің қазақ тіліне аударылған жалғасы алдағы күндері жарияланады)
https://optimism.kz/2024/03/13/politolog-chlenam-kurultaya-neobhodimo-maksimalno-aktivizirovatsya-v-rabote-po-konsolidaczii-obshhestva/
Саясаттанушы Ақбөпе Әбілқасымова Ұлттық құрылтайдың еліміздің саяси жүйесіне әкелер өзгерістері туралы ой-пікірімен optimism.kz сайтында бөлісті.
- Қазақстандағы Құрылтайдың рөлін түсіну үшін оның шығу тарихына үңілейік. Ежелгі дәуірде және орта ғасырларда еркіндікке көшпелілер секілді аз ғана адамдар ие болды. Көшпелі өмір салты тәуелсіздікті, бостандықты білдіреді, егер оларға билеушінің әрекеті көңілінен шықпаса, адамдар жай ғана қоныс аудара алады. Сондықтан Құрылтай сияқты бүкіл халықтың мүддесін қорғайтын орган ойлап табылды. Құрылтай институты әртүрлі тайпалардың басын біріктірген және 20 ғасырдың басына дейін Қазақстан аумағында болған Моңғол империясы тұсында қалыптасты. Құрылтайға қатысушылар мұқият дайындалды, ықпалды тұлғалар мен түрлі ру басшылары барлық мәселелерді талқылауға жиналды, қолдаушыларды жинап, олардың ықпалымен де, шешендігімен де өз көзқарасын қолдау қажеттігіне сендірді. Ендеше, Құрылтай – қазақ өміріндегі мазмұнды оқиға, сын сәттерде маңызды шешімдер қабылданатын оқиға.
✔️Президенттің Ұлттық Құрылтай құру туралы шешімі тарихи қажеттілік деп есептеймін. Түп-тамырымызға қайта оралу прогрессивті идеялармен байланысты болса, бұл маңызды қадам. Құрылтай идеясы біздің заманымызда өзекті болып қала береді, өйткені кез келген үкімет қоғамда қандай үрдістердің жүріп жатқанын түсінуі керек, ал теориялық тұрғыдан Құрылтай мүшелері жылына бір рет тенденциялармен құлақтандырып отыруы керек. Бұл – Президент пен қоғам өкілдері арасындағы тікелей диалогтың өзіндік арнасы. «Құрылтай» сөзінің өзі қазақтар арасында сенім ұялататын маңызды құндылық мағынасына ие.
🔹Соңғы екі жылдың тәжірибесі көрсеткендей, халықтың Құрылтайға деген қызығушылығы айтарлықтай жоғары, халық өзекті мәселелерінің шешімін табады деген үмітпен әрбір жиынның қорытындысын күтіп, елеңдеуде.
Тағы бір мәселе, Құрылтайға қатысушылардың барлығы осы органның маңызын түсінеді ме, менің ойымша, бұл туралы Президентіміздің өзі де күмән келтіретіндей. Өйткені 2023 жылы 17 маусымда Құрылтайда соңғы сөйлеген сөзінде: «Ұлттық құрылтай – бұл салтанатты жиналыс емес» деген еді.
Ұлттық Құрылтай өзінің құқықтық мәртебесіне сәйкес Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы консультативтік-кеңесші орган екенін түсінуі қажет. Оның негізгі мақсаты әлеуметтік консолидацияны одан әрі дамыту үшін идеялар мен қадамдарды әзірлеуден тұрады. Оның жұмысы қоғамдағы бірлік пен келісімді нығайтуға, ұлттың жаңа сапасын қалыптастыруға, қоғамның құндылықтар жүйесін жаңартуға бағытталуы керек.
‼️Құрылтай мүшелері жыл бойы ауқымды идеологиялық-түсіндіру жұмыстарын жүргізуі қажет. Осы жағдайда ғана Құрылтай құру мақсаты орындалады және ол Қазақстанның саяси жүйесінің қалыптасуы мен дамуында тарихи рөл атқара бастайды.
(1-бөлімнің қазақ тіліне аударылған жалғасы алдағы күндері жарияланады)
https://optimism.kz/2024/03/13/politolog-chlenam-kurultaya-neobhodimo-maksimalno-aktivizirovatsya-v-rabote-po-konsolidaczii-obshhestva/